مقام صبر حضرت زینب(س)

شنبه ۳۰ آذر ۱۳۹۲ روزنامه ایران ( www.iran newspaper.com ) 

فاجعه غم انگیز عاشورا که سال ۶۱ هجری رخ داد و در مذهب تشیع تاریخی پایدار دارد و تبدیل به فرهنگی عظیم برای تمامی اهل ایمان و حق شده است رکن مهمی از ثبات و دوام آن برعهده خواهر بزرگوار حضرت اباعبدالله زینب کبری است.

 

فاجعه غم انگیز عاشورا که سال ۶۱ هجری رخ داد و در مذهب تشیع تاریخی پایدار دارد و تبدیل به فرهنگی عظیم برای تمامی اهل ایمان و حق شده است رکن مهمی از ثبات و دوام آن برعهده خواهر بزرگوار حضرت اباعبدالله زینب کبری است.

مرحوم نراقی برای صبر تعریفی مستوفی دارد که خلاصه آن عبارت است از ثبات نفس و اطمینان قلب و پایداری در مقابل مصائب و مقاومت در مقابل حوادث و شدائد به نحوی که سعه صدر او به تنگی نگراید و خاطر او را پریشان نگردد و گشادگی و طمأنینه او ثابت و نسبت به پیش از حدوث واقعه که بر او حادث شده و می شود زوال نپذیرد.(معراج السعاده، ص۷۸۴)

قرآن کریم می فرماید: صبر پیشه کن و شکیبا باش و این صبری که به تو داده شده از جانب خداست (سوره نحل، آیه ۱۳۷).

از پیامبر(ص) نقل شده صبر عبارت است از این که در دشواری و آسودگی، در فقر و ثروت، در گرفتاری و عافیت یکسان باشی و نزد خلایق زبان به شکایت نگشایی(بحارالانوار، جلد ۷۷، ص۲۰).

در قرآن در این مورد آمده است: تردیدی نیست که ما شما را به دشواری هایی هم چون ترس، گرسنگی و نقصان در اموال و انفس و میوه ها (محصولات و زراعات – فرزندان)خواهیم آزمود. ای پیامبر، بشارت به صابران بده، این صابران کسانی هستند که در مواجهه با مصیبت، صبوری پیشی نموده و همواره می گویند ما از آن خداییم و به سوی او باز خواهیم گشت(سوره بقره، آیات ۱۵۴تا ۱۵۶).

زینب کبری(س) تربیت یافته این مکتب است، زیرا بعد از امتحان جد بزرگوارش و ناملایمات به وجود آمده بعد از حضرتش و مواجهه با مظلومیت پدر معصوم و مجاهدش که بعد از نبی گرامی اسلام(ص) برترین شخصیت جهان اسلام محسوب می شود هرگز جز به حفظ اسلام و مصالح مسلمین نمی اندیشید و شاهد مصیبت مادر معصومش بود آنچنان آبدیده اش کرد که فهمید باید صبر پیشه کند و سکوت اختیار نماید. حضرتش شاهد بوده است که دشمنان نقابدار و کینه توزی چون ابوسفیان و معاویه و... دشمنانی برای اسلام بودند ونقابدارانی که در ظاهر لباس اسلام را بر تن داشتند و سنگ اسلام را به سینه می زدند و آنچه را در تاریخ اسلام و برای اسلام پدید آوردند که صفحات تاریخ اسلام را سیاه نموده و ننگ بار آوردند. آری، زینب کبری(س) شاهد تمامی این ماجراها بوده و با گوش خود شنید که پدر گرامش فرمود صبر کردم در حالی که خار در چشم و استخوان در گلو داشتم.

او صبر و فداکاری را از این مکتب فرا گرفت و آموخت که باید در تمامی مشکلات و رنج های وارده برای خدا صبر نمود، او بسان پدر بزرگوارش محرومیت را پذیرا شد و اسارت را متحمل و مصالح فردی را فدای مصلحت اسلام و مسلمین کرد و آنچه را می دید همه اش برای او خیر جلوه می نمود.

او از سن پنج سالگی شاهد مصائبی بوده است که یکی پس از دیگری شروع می شود و آن هم مصیبت هایی که اگر بر کوه فرود می آمد آن را متلاشی می کرد، لیکن نیروی فوق العاده حضرتش توان تحمل در برابر همه رنج ها و آزار و اذیت ها را که به او وارد می شد به او داده بود. حضرت زینب(س) در مقام صبر یگانه دوران بود.(تنقیح المقال، جلد سوم، ص۷۹) در قهرمانی، جهاد و استقامت و در برابر سختی ها ثباتی چون کوه داشته و مصائب و دشواری ها را برای رضای خدا تحمل می کرد.(مع الحسین فی نهضته، ص۳۱۶)

از امام زین العابدین(ع) نقل شده است اوج مقام صبر عمه ام این است که در روز عاشورا آن ستم ها بر ما رسید و پدرم با یارانش تمامی کشته شدند و حرم و خانواده را بر شتران عریان سوار و به جانب کوفه روان نمودند، هنگامی که چشم من بر کشته شدگان عزیزی که در صحرای سوزان افتاده بود خیره شد آن منظره خیلی برایم سنگین بود و سخت آشفته حال بودم و نزدیک بود قالب تهی کنم و عمه ام در این حالت مرا دید و به من گفت یادگار جدم و پدرم و برادرم، ترا چه می شود (الهی) عمه ات فدایت گردد و از این طریق به من دلداری می داد. لذا آمده است حضرت ولی عصر(عج) فرموده است اسیری عمه ام زینب، از همه مصیبت ها برایم گران بارتر است. آیا صبر تا این حد برای کسی متصور می شود و لذا در ناحیه مقدسه آمده:

درود خدا بر تو زینب که بسان برادرت سید الشهدا در تحمل مصائب آزمون پس دادی و چه با افتخار از این آزمون سر بلند بیرون آمدی.(کامل الزیارات، ص۴۴۵)

رضا اسماعیل‌زاده